En weer moet het anders in het reken- en leesonderwijs. De maatregelen die de afgelopen jaren zijn genomen om de taal- en rekenvaardigheden van kinderen te verbeteren hebben niet genoeg resultaat opgeleverd, schrijft staatssecretaris van Onderwijs en Emancipatie Judith Tielen (VVD) woensdag in een Kamerbrief.
De miljoenen aan subsidies die sinds 2022 beschikbaar zijn gesteld aan scholen hebben volgens Tielen nog niet het „gewenste effect” gehad. Ze wil daarom dat er extra nadruk komt te liggen op taalonderwijs. Het gaat al jaren slecht met de leesvaardigheden van Nederlandse kinderen.
Eén op de drie vijftienjarigen is onvoldoende geletterd, blijkt uit gezaghebbend PISA-onderzoek (Programme for International Student Assessment). Dat is ver onder het gemiddelde van OESO-landen. Bij rekenen is het beeld vergelijkbaar: een op de vier vijftienjarigen presteert daarin ondermaats.
In 2022 begon het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap daarom een ‘Masterplan basisvaardigheden‘, waarbij basisscholen en middelbare scholen subsidie kunnen krijgen om het onderwijs in rekenen/wiskunde, taal, burgerschap en digitale geletterdheid te verbeteren.
In de subsidiepot zit in totaal 1,5 miljard euro. CPB waarschuwde voor vroege conclusies Het Centraal Planbureau (CPB) concludeerde december 2025 al dat deze subsidies, waarmee scholen bijvoorbeeld ‘rekencoaches’ of extra leerkrachtondersteuners kunnen inhuren, nog „geen effecten op leerprestaties” hebben gehad.
Dat is echter „niet verwonderlijk”, schreven de onderzoekers erbij, aangezien effecten van dit soort beleid doorgaans pas later meetbaar zijn. „Het [is] daarom nog te vroeg om definitieve conclusies te trekken”, stelde het CPB. Toch is dat wel wat Tielen lijkt te doen. „Vanzelfsprekend kost het tijd voordat de inzet van scholen en de impact van beleid volledig terug te zien zijn in de onderwijsprestaties”, schrijft Tielen, „maar na vier jaar hadden de resultaten echt beter moeten zijn.” Hoewel het ‘Masterplan’ niet wordt geschrapt, wil Tielen dat er meer nadruk komt te liggen op taal.
De hoop is dat andere basisvaardigheden daarna ook sneller zullen verbeteren. „De noodzaak is groot om taal nu echt op de eerste plaats te zetten”, schrijft Tielen. „Taal is essentieel voor de ontwikkeling van leerlingen, ook om zich op andere vlakken te kunnen ontplooien.” Hoe dit streven concreet vorm moet krijgen wordt niet duidelijk uit de brief.
Tielen wil in ieder geval dat taalontwikkeling niet beperkt blijft tot taallessen, maar ook bij andere vakken punt van aandacht wordt. Ook moet er meer nadruk komen te liggen op taal bij lerarenopleidingen en moet er geïnvesteerd worden in schoolbibliotheken. In het najaar zullen Tielens plannen concreet worden, belooft ze in haar brief.
Lees ook Hoeveel effect heeft extra subsidie voor taal- en rekenlessen op deze school na twee jaar?
